Burak ćwikłowy Beta vulgaris
Objawy. Na liściach okrągłe, szarobrunatne plamy ze srebrzysto-popielatym środkiem, otoczone czerwonobrunatną obwódką. Z czasem plamy zasychają, a martwa tkanka wykrusza się i w liściach powstają otwory. Najgroźniejszy we wczesnej fazie wzrostu — w fazie wschodów i liścieni siewki podatnych odmian zamierają. Metodyka pisze, że starszym roślinom już nie szkodzi, poradnik — że ubytek liści obniża plon korzeni i zawartość cukru.
Profilaktyka
- Optimum infekcji: temperatura 22-30 st. C przy wilgotności powietrza 90-95 procent
- Przerwa 3-4 lata w uprawie buraków na tym samym miejscu
- Wysiew nasion zdrowych, zaprawionych kompleksowo fungicydami — zaprawianie to według metodyki podstawowy zabieg ochronny buraka
- Uprawa odmian odpornych lub tolerancyjnych; z krajowych metodyka wskazuje Czerwoną Kulę
- Usuwanie resztek roślinnych po zbiorze — grzybnia zimuje w resztkach roślin żywicielskich pozostawionych na polu
- Nie stosować obornika od bydła pasionego porażonymi liśćmi buraków — to również źródło infekcji
- Zwalczanie chwastów żywicielskich: szarłatowate (Amaranthus) i komosowate (Atriplex), a także szpinak
- Ochrona roślin zwłaszcza w fazie wschodów, po ukazaniu się pierwszych liścieni; po pierwszych objawach — oprysk środkiem dopuszczonym do stosowania amatorskiego przeciw chwościkowi buraka — dawka, odstęp między zabiegami i karencja z etykiety
- Lustracja co 7 dni od wschodów; zarodniki kiełkują już przy 12–27 °C i wysokiej wilgotności, a chorobie najbardziej sprzyja 25–30 °C przy wilgotności 95–100%
W kalendarzu rośliny
- Kup zaprawione kłębki i odmianę odporną na chwościka · mar–kwi — Metodyka nazywa przedsiewne zaprawianie nasion podstawowym zabiegiem ochronnym buraka — chroni siewki przed zgorzelami i chwościkiem dokładnie w tej fazie, w której nic innego już nie pomoże. Odmiany różnią się też odpornością na chwościka i skłonnością do gromadzenia azotanów.
- Ciepło i parno — alarm o chwościka buraka · kwi–wrz
- Po zbiorze zbierz wszystkie resztki i głęboko przekop · wrz–lis — Grzybnia chwościka przezimuje w resztkach liści zostawionych na grządce i wiosną będzie źródłem infekcji. W resztkach buraków zimują też chrząszcze drobnicy burakowej, a w glebie bobówki śmietki ćwiklanki. Głębokie przekopanie niszczy znaczną część pędraków, drutowców, gąsienic rolnic i bobówek śmietki — część ginie mechanicznie, część zjadają ptaki.