W naszym kalendarzu występuje przy 3 roślinach — objawy, profilaktyka i terminy różnią się między nimi, więc opisujemy je roślina po roślinie. Przy każdej z nich liczymy z prognozy pogody, kiedy warunki sprzyjają infekcji, i ostrzegamy z wyprzedzeniem — w planie Pro.
CyprysikChamaecyparis spp. (głównie Chamaecyparis lawsoniana)
ostrzeżenie z prognozy pogody
Objawy. Brązowienie i zamieranie fragmentów pędów; nekroza postępuje wzdłuż pędu, a część powyżej obumiera. Na łuskach drzew i krzewów iglastych tworzą się pojedyncze plamy, obejmujące niekiedy cały obwód igły lub młodego pędu i powodujące jego zamieranie. Objaw bywa nie do odróżnienia od skutków przesuszenia, przemrożenia i żerowania larw dumka, więc przed sięgnięciem po fungicyd warto rozłamać pęd i sprawdzić, czy nie ma w nim korytarza.
Profilaktyka
Zapewnić roślinom optymalne warunki do wzrostu i rozwoju — program ochrony stawia to na pierwszym miejscu, przed jakimkolwiek zabiegiem
Nie dopuszczać do przesuszenia podłoża, przemrożenia i przenawożenia roślin; grzyb atakuje rośliny osłabione
Systematycznie wycinać i niszczyć chore fragmenty pędów — poniżej nekrozy, około 0,5 cm nad silnym bocznym odgałęzieniem (precyzja z metodyki świerka)
W czasie prac pielęgnacyjnych nie dopuszczać do zranienia pędów; rany są drogą wejścia patogenu
W kalendarzu rośliny
Nie przesadzaj z azotem i skończ z nim do końca lipca · mar–kwi— Metodyka świerka stawia sprawę jednoznacznie: nie dopuszczać do przenawożenia azotem, bo zbyt obfite nawożenie oraz nawadnianie opóźnia jesienne drewnienie tkanek, a zimą takie rośliny łatwo ulegają uszkodzeniu przez niską temperaturę. U cyprysika, który i tak jest najbardziej narażony na zimowe przesuszenie, to najprostszy sposób, żeby samemu sobie zaszkodzić. Program ochrony wymienia z kolei przenawożenie wśród przyczyn zamierania pędów roślin iglastych.
Tnij tylko w młode, ulistnione przyrosty — i nigdy w mokry dzień · kwi–sie— Cyprysik nie odbija ze starego, bezigielnego drewna. Wchodząc sekatorem w brązową, ogołoconą część gałęzi, zostawiasz w żywopłocie dziurę, która się już nie zarośnie — to najczęstszy nieodwracalny błąd na działce, częstszy niż jakakolwiek choroba. Drugi wątek jest fitosanitarny: metodyka świerka zaleca, żeby w czasie prowadzenia prac pielęgnacyjnych nie dopuszczać do zranienia pędów, bo rany są drogą wejścia grzybów powodujących zamieranie pędów, a metodyka ogrodów przydomowych wskazuje uszkodzenia tkanki podczas cięcia jako typowe miejsce zakażenia.
Systematycznie wycinaj zamierające fragmenty pędów— Program ochrony cyprysika przy zamieraniu pędów roślin iglastych (Pestalotiopsis funerea) zaleca systematycznie wycinać i niszczyć chore fragmenty pędów. Metodyka świerka jest jeszcze bardziej precyzyjna — chore pędy wycinać aż do miejsca, gdzie jest zdrowa tkanka, tj. około 0,5 cm nad silnym bocznym odgałęzieniem. Cięcie w połowie nekrozy zostawia w krzewie żywą grzybnię i cała robota idzie na marne.
Objawy. Brązowienie i zamieranie fragmentów pędów; nekroza postępuje wzdłuż pędu, a część powyżej obumiera. Objaw bywa nie do odróżnienia od skutków przesuszenia, przemrożenia i żerowania larw dumka czy licinka, więc przed sięgnięciem po fungicyd warto rozłamać pęd i sprawdzić, czy nie ma w nim korytarza.
Profilaktyka
Zapewnić roślinom optymalne warunki do wzrostu i rozwoju — źródło stawia to na pierwszym miejscu, przed jakimkolwiek zabiegiem
Nie dopuszczać do przesuszenia podłoża, przemrożenia i przenawożenia roślin; grzyb atakuje rośliny osłabione
Systematycznie wycinać i niszczyć chore fragmenty pędów, poniżej nekrozy, nad silnym bocznym odgałęzieniem
W kalendarzu rośliny
Systematycznie wycinaj zamierające fragmenty pędów— Przy zamieraniu pędów roślin iglastych program ochrony podaje tylko trzy zalecenia niechemiczne i jedno z nich brzmi: systematycznie wycinać i niszczyć chore fragmenty pędów. Grzyb atakuje rośliny osłabione — przesuszone, przemrożone albo przenawożone — a na obumarłych tkankach zarodnikuje dalej i zakaża sąsiednie gałęzie.
Objawy. Poczynając od wierzchołka łuski brązowieją i obumierają, a nekroza rozprzestrzenia się w dół pędu. Gdy nekrotyczna plama wystąpi u nasady tegorocznego pędu, rozwija się na obwodzie i powstaje „obrączkowanie pędu” — brak kory na długości kilku milimetrów z widocznym drewnem; wszystko powyżej obrączki żółknie, brązowieje i obumiera. Grzyb powoduje też brązowienie i zgniliznę korzeni. Nasilenie objawów rośnie w kolejnych latach uprawy.
Profilaktyka
Chore fragmenty pędu wycinać poniżej miejsca nekrozy, nad silnym bocznym odgałęzieniem, i palić
Podczas prac pielęgnacyjnych uważać, aby nie ranić pędów — mechaniczne uszkodzenia nasilają objawy
Grzyb szczególnie infekuje rośliny uszkodzone przez niską temperaturę w okresie zimowym, przez owady lub wzrastające w niekorzystnych warunkach — ochrona przed przesuszeniem i przemarznięciem jest tu ochroną przed chorobą
Podlewać do gleby: zarodniki konidialne roznoszą krople rozpryskującej się wody przy podlewaniu i podczas opadów, a także owady
Zimuje grzybnia na chorych roślinach i ich resztkach, także na innych iglakach — cyprysiku, jałowcu, świerku, sośnie, jedlicy, cisie i choinie
Objawy obrączkowania można pomylić z plamistością łusek — różnica: przy zamieraniu pędów nie ma objawów plamistości na łuskach
W kalendarzu rośliny
Co dwa tygodnie sprawdzaj, czy nie zamierają wierzchołki pędów · maj–lis
Wytnij zamierające pędy — i nie rań przy tym reszty krzewu— Grzyby powodujące zamieranie pędów i fuzariozę wchodzą przez rany, a zarodniki roznoszą się na narzędziach, z kroplami rozpryskującej się wody i przez owady. Wycięcie chorego pędu usuwa źródło zarodników, ale wykonane niedbale samo tworzy nowe drogi wejścia — poradnik zaleca wprost, żeby podczas prac pielęgnacyjnych uważać, aby nie ranić pędów.
Opisy pochodzą z kalendarzy roślin wypisanych z metodyk ochrony roślin i poradników
sygnalizatora; ich wydawców wymienia wykaz źródeł.
Więcej haseł: choroby · szkodniki ·
rośliny.