Bazylia

Pielęgnacja

• Siew Wysiew pod osłony w mar–kwi

Zalecenia ogólne dla rodzaju — przy konkretnym gatunku i odmianie mogą się różnić.

Kalendarz zabiegów

Zależne od pogody i obserwacji

• Bazylii daj ciepłe, słoneczne miejsce osłonięte od wiatru Bazylia pochodzi z cieplejszej strefy klimatu i najlepiej rośnie w 20–25°C. Ciężka, zimna gleba sprzyja mączniakowi rzekomemu, a uprawa rok po roku w tym samym miejscu — grzybom, które żyją w ziemi kilka lat.
• Siej zaprawione nasiona ze sprawdzonego źródła Zgorzele siewek, fuzarioza i mączniak rzekomy przenoszą się z nasionami i z zakażonym podłożem.
• Nie wystawiaj bazylii za wcześnie — młode rośliny giną już w 1–2°C Bazylia jest bardzo wrażliwa na wahania temperatury i dlatego nie wysiewa się jej wcześnie w gruncie. Młode rośliny giną przy 1–2°C.
• Utrzymuj ziemię wilgotną, ale lej wodę do ziemi, nie na liście Bazylia potrzebuje stale wilgotnej gleby. Woda na liściach roznosi bakteryjną plamistość, a przy długim zwilżeniu sprzyja mączniakowi rzekomemu.
• Zasil bazylię w czasie wzrostu, bez przesady Dobrze odżywiona roślina jest odporniejsza na choroby i ma więcej olejków. Nawożenie ma być zrównoważone — poradnik podaje to także jako ochronę przed mączniakiem rzekomym.
• Usuwaj chwasty i spulchniaj płytko Bazylia pojawia się na grządce późno, więc chwasty łatwo ją zagłuszają. Głębokie spulchnianie wydobywa na wierzch nasiona chwastów.
• Jaśniejące starsze liście? Obejrzyj ich spód — mączniak rzekomy
• Plamy na liściach albo więdnięcie — rozpoznaj, co to jest
• Zaglądaj pod liście — mszyce trzeba złapać przy pierwszych osobnikach
• Zasychające, dziurawe młode liście — sprawdź, czy to zmieniki
• Przed posadzeniem przejrzyj ziemię — rolnice
• Chłodno i mokro — zbieraj ślimaki

Choroby

• Zgorzele siewek Alternaria alternata, Sclerotinia sclerotiorum, Botrytis cinerea, Fusarium spp. — Kiełki brunatnieją i zamierają jeszcze przed wschodami. Po wschodach na szyjce korzeniowej i korzeniach pojawiają się brunatne plamki, siewka przewęża się w tym miejscu, przewraca, więdnie i szybko zamiera; w miejscu porażenia bywa szarobiały do brunatnego nalot. Choroba atakuje od kiełkowania do 2–3 tygodni po wschodach.
• Fuzaryjne więdnięcie Fusarium spp. — W fazie szybkiego wzrostu roślina przestaje rosnąć, więdnie, liście żółkną, na łodydze brązowe plamy lub smugi, pędy mocno się skręcają. Od szarej pleśni odróżnia je właśnie więdnięcie całej rośliny.
• Szara pleśń bazylii Botrytis cinerea — Na liściach ciemne plamy, które się powiększają, a liście gniją i zamierają — zwykle od przełomu czerwca i lipca, gdy rośliny mają około 20 cm. W przeciwieństwie do fuzariozy roślina nie więdnie.
• Mączniak rzekomy bazylii Peronospora belbahrii — Zaczyna się na starszych liściach: blaszka żółknie albo jaśnieje jak przy niedoborze azotu, a od spodu pojawia się fioletowobrązowy nalot zarodników. Liście żółkną i opadają; brązowe plamy to zwykle wtórne infekcje. Objawy wychodzą 5–10 dni po zakażeniu.
• Bakteryjna plamistość liści bazylii Pseudomonas cichorii — Na brzegu, w środku albo w poprzek liścia pojawia się wodnista plama, która czernieje lub brązowieje, często z żółtą obwódką. Plamy zlewają się, a po wyschnięciu stają się kruche i pękają.

Szkodniki

• Mszyce — Żerują na spodniej stronie liści; liście bledną, przebarwiają się, zwijają i kędzierzawią, roślina karłowacieje. Mszyce przenoszą wirusy, a pokręcona roślina bywa brana za chorą na wirozę.
• Zmieniki Lygus campestris — Nakłuwają młode liście: tkanka wokół nakłuć zasycha, korkowacieje i wykrusza się, zostają otwory o pogiętych brzegach. Kwiatostany karłowacieją albo zasychają.
• Rolnice Agrotis segetum, A. ypsilon, A. c-nigrum, A. exclamationis — Młode gąsienice żerują na liściach i podcinają siewki; starsze w dzień kryją się w ziemi, a nocą podgryzają rośliny u nasady, aż się przewracają, i wygryzają duże otwory. Jedna gąsienica może zniszczyć kilkanaście roślin.
• Ślimaki — Obgryzają liście od brzegów, młodą roślinę potrafią zjeść aż do łodygi. Zostawiają lśniący ślad śluzu.