W naszym kalendarzu występuje przy 4 roślinach — objawy, profilaktyka i terminy różnią się między nimi, więc opisujemy je roślina po roślinie. Przy każdej z nich liczymy z prognozy pogody, kiedy warunki sprzyjają infekcji, i ostrzegamy z wyprzedzeniem — w planie Pro.
Objawy. Na wyrośniętych owocach tuż przed zbiorem suche, skórzaste, nieregularne, czarne, aksamitne plamy; w mokre lata także czarne, podłużne plamy na końcach pędów. W Polsce bardzo rzadka, głównie na południu (m.in. Podkarpacie).
Profilaktyka
Wygrabianie i niszczenie porażonych liści i pędów
Wczesnowiosenna ochrona przed antraknozą hamuje też tę chorobę
Objawy. Na starszych liściach małe, okrągłe lub owalne, jasnobrązowe plamy z jaśniejszym środkiem, które rosnąc tworzą ciemne, koncentryczne pierścienie; przy dużej wilgotności pokrywa je czarny nalot. Czasem brązowieją i zamierają najpierw brzegi blaszki. Przy silnym porażeniu plamy się zlewają, a liście zamierają i opadają.
Objawy. Grzyb atakuje dolne, starzejące się liście. Od brzegów blaszki idą brązowoczarne plamy, które szybko rosną; tkanka wokół żółknie, liście więdną, brązowieją i zamierają. W wilgotnym powietrzu na plamach pojawia się czarny nalot zarodników. Na korzeniach w przechowaniu — ciemnobrązowe, powiększające się plamy.
Profilaktyka
Poradnik: optimum 20–32°C przy bardzo wysokiej wilgotności liści utrzymującej się przez 8 godzin; metodyka 2022: zarodnikowanie przy wysokiej wilgotności i 20–30°C, infekcja możliwa także poniżej 8°C, kilkudniowe okresy ciepłej i deszczowej pogody sprzyjają szybkiemu porażeniu
Zarodniki roznoszą rozpryskujące się krople wody, owady i narzędzia — nie pracować przy mokrej naci
Grzyb zimuje na resztkach w glebie i na nasionach — siać zdrowe nasiona, usuwać resztki, głęboko przekopać
Nie uprawiać pietruszki w tym samym miejscu częściej niż co 3 lata
Pierwsze objawy zwykle na początku sierpnia (BBCH 43); ocena co 14 dni od BBCH 44 do zbioru w pięciostopniowej skali EPPO PP 1/68(2)
Susza sprzyja alternariozie i mączniakowi prawdziwemu, a ogranicza zgniliznę twardzikową, rizoktoniozę i bakteriozy (metodyka, rozdział o suszy)
W przechowalni 0–1°C, wilgotność ok. 95%, dobra wentylacja, systematyczne usuwanie chorych korzeni
W kalendarzu rośliny
Od sierpnia co 2 tygodnie oceniaj nać — alternarioza · sie–lis
Objawy. Na liściach małe, okrągłe plamy z charakterystycznym koncentrycznym strefowaniem. Z czasem plamy przyjmują nieregularne kształty, ich powierzchnia staje się czarna i wyraźnie odcina się od zdrowej tkanki liścia, obejmując coraz większą część blaszki.
Profilaktyka
Optimum rozwoju to 25–30°C przy wilgotności względnej powietrza 98–100%; objawy pojawiają się po 7 dniach od infekcji
Patogen najlepiej rozwija się jesienią; największe straty powoduje na plantacjach nasiennych
Zasiedla nasiona i zimuje w resztkach roślinnych oraz na odmianach ozimych — wysiewać zdrowe nasiona i niszczyć resztki
Po stwierdzeniu choroby zaniechać uprawy szpinaku na tym stanowisku przez co najmniej 4 lata
Żywicielem grzyba są też inne rośliny użytkowe, m.in. rzepak
Opisy pochodzą z kalendarzy roślin wypisanych z metodyk ochrony roślin i poradników
sygnalizatora; ich wydawców wymienia wykaz źródeł.
Więcej haseł: choroby · szkodniki ·
rośliny.