Przędziorek chmielowiec

Tetranychus urticae szkodnik

W naszym kalendarzu występuje przy 34 roślinach — szkody, lustracja i terminy różnią się między nimi, więc opisujemy je roślina po roślinie. Przy 31 z nich liczymy z sumy temperatur, kiedy spodziewać się wylęgu albo nalotu — w planie Pro.

Na jakich roślinach

Szkody i lustracja — roślina po roślinie

Agrest Ribes uva-crispa

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; na górnej stronie pojawiają się żółte plamy, liście brązowieją, zawijają brzegi i przedwcześnie opadają. Lokalnie podobne szkody robi rubinowiec agrestowiec (Bryobia ribis).

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści, zaczynając od najniżej położonych — przed kwitnieniem
  • jw. — po kwitnieniu do zbioru owoców
  • jw. — po zbiorze owoców

W kalendarzu rośliny

  • Sprawdzaj spody liści — przędziorek chmielowiec · kwi–lip

Aronia Aronia spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; na górnej stronie żółte, zlewające się plamki, liście brązowieją, zawijają brzegi i opadają. Krzew słabiej zawiązuje pąki, owoce mają mniej cukru, a osłabione rośliny gorzej zimują.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści (lupa) — przed kwitnieniem
  • jw. — po pełni kwitnienia do zbioru owoców
  • jw. — po zbiorze owoców

W kalendarzu rośliny

  • Sprawdzaj spody liści — przędziorek chmielowiec · kwi–paź

Begonia balkonowa Begonia spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz wysysa sok z liści; na ich wierzchu pojawiają się drobne, żółte, mozaikowe przebarwienia, a silnie uszkodzone liście żółkną i zasychają.

Jak wypatrywać

  • oględziny wierzchu liści; przy żółtych, mozaikowatych przebarwieniach spód liścia przez lupę 10× (jaja, formy ruchome) — przez cały sezon na balkonie

W kalendarzu rośliny

  • Żółta mozaika na liściach — sprawdź przez lupę, czy to przędziorek · cze–wrz

Berberys Berberis spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Mozaikowate przebarwianie górnej strony liści na żółto, przy silnym żerowaniu liście szarzeją i zasychają.

Jak wypatrywać

  • Oglądanie liści z obu stron; przy podejrzeniu — lupa o powiększeniu co najmniej sześciokrotnym. Zimą przegląd około 10 losowo wybranych pędów w poszukiwaniu jaj. — Cały sezon wegetacyjny, od kwietnia

W kalendarzu rośliny

  • Obejrzyj korzenie i pędy, zanim kupisz — także przy żywopłocie na 30 sztuk · mar–maj — Metodyka stawia zakup zdrowych roślin na pierwszym miejscu zasad higieny fitosanitarnej: z pojemnika najłatwiej wnieść na działkę czerwce, przędziorki i patogeny korzeniowe, których potem nie da się usunąć z gleby. Przy żywopłocie stawka jest wyższa niż przy pojedynczym krzewie — kupujesz kilkadziesiąt roślin naraz, zwykle najtaniej, a jedna chora sadzonka zaraża cały szpaler rosnący potem obok siebie przez kilkanaście lat.
  • Upał — nie zraszaj purpurowych liści w słońcu — Metodyka ma na ten temat jedno zdanie i jest ono skrojone dokładnie pod berberys: zwilżanie roślin w ciągu dnia przy intensywnej operacji słonecznej powoduje poparzenie liści i młodych pędów, SZCZEGÓLNIE ODMIAN O BARWNYCH LIŚCIACH. Purpurowy i złocisty berberys to właśnie te odmiany. Odruch „jest gorąco, spryskam krzew wężem” robi więc odwrotnie, niż się wydaje: krople działają jak soczewki i zostawiają na liściach jasne, martwe plamy.
  • Zimą przejrzyj dziesięć pędów pod lupą · sty, lut, mar, lis, gru

Bodziszek Geranium spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz wysysający sok z liści. Objawem jest mozaikowate przebarwianie górnej strony liści na żółto — bodziszek wymieniony w metodyce z nazwy wśród żywicieli, obok tawuły japońskiej, jasnoty, pierwiosnka, tojeści i błonczatki (tab. 5, s. 60). Ciało samic owalne, długości 0,3–0,8 mm, barwy żółtej z brązowymi plamami, zielonej, żółtej, pomarańczowej lub czerwonawej w zależności od gatunku; samce nieco mniejsze, ze zwężonym końcem odwłoka. Osobniki dorosłe mają 4 pary odnóży, larwy 3 pary. Przy silnym uszkodzeniu liście nie są w stanie się zregenerować.

Jak wypatrywać

  • oględziny spodniej strony liści przez lupę o powiększeniu co najmniej 6-krotnym; obecność drobnych, ruchliwych roztoczy i delikatnej pajęczynki — w okresach upału i długich przerw w opadach, od czerwca do sierpnia

W kalendarzu rośliny

  • Upał i długo bez deszczu — sprawdź spody liści na przędziorka

Borówka wysoka Vaccinium corymbosum

termin z sumy temperatur

Szkody. Na wierzchu liścia powstają drobne, potem zlewające się żółte plamy, brzegi silnie uszkodzonych liści zawijają się do góry, a liście brązowieją i zasychają. Na spodzie liścia w miejscach żerowania pojawia się delikatna pajęczyna. Szkodliwość lokalnie bardzo duża, zwłaszcza w uprawie pod osłonami.

Jak wypatrywać

  • przegląd liści z obu stron, najlepiej pod lupą — dorosły przędziorek ma około 0,5 mm, formy letnie są żółtozielone z dwiema ciemniejszymi plamami po bokach — cały sezon wegetacyjny

W kalendarzu rośliny

  • Latem oglądaj liście z obu stron · kwi–lis

Bratek ogrodowy Viola × wittrockiana

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści. Na górnej stronie najpierw jasne plamki, które się zlewają; tkanka między nerwami żółknie, potem brunatnieje i zamiera. Przy dużej liczebności roztocza oplatają liście pajęczyną. Żeruje placowo — zwykle na kilkunastu sąsiadujących roślinach. Na bratku rozwija kilka pokoleń w sezonie.

Jak wypatrywać

  • oglądanie dolnej strony liści przez lupę — formy ruchome i jaja; potwierdzenie mozaikowatych przebarwień widocznych z wierzchu — po posadzeniu roślin, raz w tygodniu

W kalendarzu rośliny

  • Wypielaj chwasty między bratkami · sty–gru — Chwasty pracują przeciwko tobie na dwa sposoby naraz. Podnoszą wilgotność powietrza wokół roślin — poradnik wymienia zachwaszczenie przy mączniaku rzekomym, prawdziwym, plamistości i szarej pleśni. Są też żywicielami, na których rozwijają się przędziorek i mszyca brzoskwiniowa, żeby potem przejść na bratki.
  • Co tydzień oglądaj spody liści przez lupę — przędziorek · sty–gru

Brzoskwinia Prunus persica

Przędziorki (chmielowiec i owocowiec) Tetranychus urticae, Panonychus ulmi

Szkody. Przebywają najczęściej na dolnej stronie liści i wysysają z nich soki. Przy chmielowcu uszkodzenia to żółte przebarwienia i liście osnute pajęczyną; przy owocowcu silnie uszkodzone liście brązowieją i opadają. Szkodliwość duża tylko przy licznym występowaniu, szczególnie w młodych nasadzeniach.

Jak wypatrywać

  • przegląd liści pod lupą, liczenie stadiów ruchomych — maj-sierpień

W kalendarzu rośliny

  • Od maja do sierpnia sprawdzaj liście pod lupą — przędziorki i szpeciele · maj–sie

Chryzantema wielkokwiatowa (uprawa gruntowa i pojemnikowa) Chrysanthemum × grandiflorum

termin z sumy temperatur

Szkody. Na wierzchu liści początkowo jasne punkty, które zlewają się; powierzchnia między nerwami żółknie, brunatnieje i zamiera. Uszkadzane są też pąki i kwiaty. Przy dużym zagęszczeniu roztocza oplatają brzegi liści pajęczyną. Samica letnia jest żółtozielona z dwiema ciemnymi plamami, długości ok. 0,5 mm; zimująca — ceglastoczerwona.

Jak wypatrywać

  • na 100 m² wybrać co najmniej 20 roślin z żółtymi, mozaikowatymi przebarwieniami lub zniekształceniami najmłodszych liści i sprawdzić lupą 10× obecność jaj, larw i osobników dorosłych na spodzie liści — przez cały okres wegetacji, co najmniej raz w tygodniu

W kalendarzu rośliny

  • W upały oglądaj liście przez lupę — przędziorek · maj–lis

Czereśnia Prunus avium

termin z sumy temperatur

Szkody. Na liściach pojawiają się początkowo jasnozielone, potem żółte plamki, z czasem zlewające się. Przy silnym opanowaniu liście żółkną, brązowieją i przedwcześnie opadają; przy dużej liczebności widać oprzędy z pajęczyny. Drzewa pozbawione asymilatów słabiej kwitną i owocują.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodniej strony liści na obecność form ruchomych — czerwiec–lipiec

W kalendarzu rośliny

  • Czerwiec i lipiec — sprawdź spody liści na przędziorki · cze–lip

Dynia i cukinia (uprawa gruntowa) Cucurbita spp. (dynia zwyczajna z cukinią, kabaczkiem i patisonem; dynia olbrzymia i piżmowa)

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa zawartość komórek liści; pierwszym śladem są skupiska jasnych punktów w środkowej części blaszki.

Jak wypatrywać

  • oględziny środkowej części liści na roślinach z brzegu grządki — lato, od rozwoju pędów

W kalendarzu rośliny

  • Oglądaj liście roślin z brzegu grządki — przędziorek · cze–wrz

Fasola Phaseolus vulgaris

termin z sumy temperatur

Szkody. Dorosłe i larwy nakłuwają tkankę liścia i wysysają sok komórkowy. Objawem są skupiska drobnych, jasnych punktów, które stopniowo obejmują całą blaszkę; silnie zaatakowane liście bieleją i zasychają, a uszkodzone kwiaty i zawiązki strąków opadają. Od spodu liście pokrywa delikatna pajęczyna.

Jak wypatrywać

  • przegląd roślin na obrzeżach uprawy w poszukiwaniu liści ze skupiskami drobnych jasnych punktów, a następnie dokładne obejrzenie spodu tych liści — od rozwoju liści przez cały sezon, ze szczególną uwagą w czasie upałów i suszy

W kalendarzu rośliny

  • Upały i susza — szukaj przędziorka na brzegach grządki · maj–sie

Fuksja Fuchsia spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz wysysa sok z liści; na ich wierzchu pojawiają się drobne, żółte, mozaikowe przebarwienia, a silnie uszkodzone liście żółkną i zasychają.

Jak wypatrywać

  • oględziny wierzchu liści; przy żółtych przebarwieniach spód liścia przez lupę 10× — przez cały sezon na balkonie

W kalendarzu rośliny

  • Żółta mozaika na liściach — sprawdź przez lupę, czy to przędziorek · cze–wrz

Hortensja Hydrangea spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Metodyka podaje przędziorka chmielowca wśród szkodników wielożernych, z żywicielami określonymi ogólnie: „wiele gatunków krzewów liściastych, np. tawuła japońska” oraz byliny. Objaw typowy dla przędziorków to mozaikowate przebarwianie liści na żółto; silnie porażone i uszkodzone liście nie regenerują się i należy je usunąć oraz spalić. Ciało samic owalne, długości 0,3–0,8 mm.

Jak wypatrywać

  • przegląd około 10 losowo wybranych pędów pod lupą o powiększeniu co najmniej sześciokrotnym, w poszukiwaniu zimujących jaj — okres bezlistny — przegląd zimujących stadiów na pędach
  • systematyczne oglądanie roślin, ze zwróceniem uwagi na uszkodzenia liści i pędów; przędziorki wykrywalne pod lupą — sezon wegetacyjny, od kwietnia

W kalendarzu rośliny

  • Zimą przejrzyj dziesięć pędów pod lupą · sty, lut, lis, gru

Jagoda kamczacka Lonicera caerulea

termin z sumy temperatur

Szkody. Nakłuwa tkankę i wysysa zawartość komórek. Na górnej stronie liścia powstają drobne, potem zlewające się żółte plamy, brzegi silnie uszkodzonych liści zawijają się do góry, liście brązowieją i zasychają. Przy dużej populacji na spodzie liści widać delikatną pajęczynę. Metodyka określa znaczenie jako duże, lokalnie bardzo duże.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści, najlepiej pod lupą — przed kwitnieniem oraz po pełni kwitnienia i dalej co 10-14 dni
  • przegląd spodu liści — po zbiorze owoców i dalej co 2 tygodnie

W kalendarzu rośliny

  • Oglądaj spody liści — przędziorek chmielowiec · mar–lis

Jeżyna Rubus fruticosus

termin z sumy temperatur

Szkody. Nakłuwa tkankę i wysysa zawartość komórek. Na górnej stronie liścia powstają zlewające się żółte plamy, brzegi silnie uszkodzonych liści zawijają się do góry, liście brązowieją i zasychają. Na spodzie liścia w miejscach żerowania widać delikatną pajęczynkę.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści, zaczynając od najniżej położonych — od początku wegetacji do kwitnienia
  • jak wyżej, co 10-14 dni — po pełni kwitnienia
  • jak wyżej — przegląd spodu liści — po zbiorze owoców

W kalendarzu rośliny

  • Oglądaj spody liści — przędziorek chmielowiec · kwi–wrz

Leszczyna (orzech laskowy) Corylus spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; na górnej stronie żółte plamki, liście żółkną, brązowieją i opadają przedwcześnie, czasem z pajęczyną. Krzew słabiej zawiązuje pąki kwiatowe, gorzej zimuje, a orzechy są gorszej jakości.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści (poradnik: 5 liści z 40 pędów na 1 ha; IP: 200 liści) — od maja do zbioru, co 1–2 tygodnie
  • jw. — po zbiorze orzechów

W kalendarzu rośliny

  • Od maja do sierpnia sprawdzaj spody liści — przędziorki · maj–sie

Malina Rubus idaeus

Przędziorek chmielowiec i malinowiec Tetranychus urticae, Neotetranychus rubi

Szkody. Wysysają soki ze spodu liści; liście szarzeją, brązowieją i zasychają.

Jak wypatrywać

  • przegląd pojedynczych liści z liścia złożonego, wiosną z dolnej części pędów — odmiany owocujące na pędach dwuletnich — przed kwitnieniem
  • jw. — odmiany dwuletnie — po pełni kwitnienia i po zbiorze
  • jw. — odmiany owocujące na pędach jednorocznych (np. 'Polana') — od wiosny, co 10–14 dni

W kalendarzu rośliny

  • Sprawdzaj spody liści — przędziorki · maj–wrz

Morela Prunus armeniaca

Przędziorki (chmielowiec i owocowiec) Tetranychus urticae, Panonychus ulmi

Szkody. Wysysają soki z liści. Po chmielowcu zostają żółte przebarwienia, brzegi liści zawijają się do góry i pojawia się delikatna pajęczyna; po owocowcu liście żółkną, brązowieją i opadają. Chmielowiec jest żółtozielony z dwiema ciemnymi plamami po bokach, owocowiec czerwony. Szkodliwość duża tylko przy licznym występowaniu, zwłaszcza w młodych nasadzeniach.

Jak wypatrywać

  • przegląd dolnej strony liści pod lupą — maj–sierpień

W kalendarzu rośliny

  • Od maja do sierpnia sprawdzaj liście na przędziorki · maj–sie

Ogórek (uprawa gruntowa) Cucumis sativus

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; liście matowieją, żółkną i zasychają. Przy upalnej i suchej pogodzie populacja rośnie lawinowo.

Jak wypatrywać

  • oglądanie spodu liści przez lupę, zaczynając od roślin z brzegu grządki — okres upałów i suszy, od rozwoju pędów bocznych

W kalendarzu rośliny

  • W upały sprawdzaj spody liści — przędziorek · cze–wrz

Oleander pospolity Nerium oleander

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz wysysa sok z liści; na ich wierzchu pojawiają się drobne, jasne plamki, a liście tracą kolor.

Jak wypatrywać

  • oględziny spodu liści przez lupę — zimą i przed wystawieniem, przy przeglądzie raz w miesiącu

W kalendarzu rośliny

  • Raz w miesiącu przejrzyj zimujący oleander · lut–maj

Ozdobne drzewa z rodziny różowatych (jarząb, głóg, jabłoń i wiśnia ozdobna) Sorbus spp., Crataegus spp., Malus spp., Prunus spp. (Rosaceae)

termin z sumy temperatur

Szkody. Występuje pospolicie na jabłoniach ozdobnych, jarzębie szwedzkim i pospolitym oraz na głogach. W odróżnieniu od przędziorka owocowca przędzie delikatną pajęczynkę. W ciągu roku rozwija się do 10 pokoleń — samica żyje 10–12 dni i składa ponad 100 jaj.

Jak wypatrywać

  • oglądanie dolnej strony liści przez lupę na obecność form ruchomych i pajęczynki — czerwiec–lipiec

Papryka (uprawa gruntowa) Capsicum annuum

termin z sumy temperatur

Szkody. Na górnej stronie liści jasne punkty, które się zlewają; liść między nerwami żółknie, brunatnieje i zamiera. Przy dużej liczebności pajęczyna, uszkodzone pąki i kwiaty, zniekształcone młode owoce, a skórka starszych odbarwia się i korkowacieje.

Jak wypatrywać

  • oględziny przebarwionych liści od spodu (lupa) na obecność dorosłych, larw i jaj — od posadzenia, raz w tygodniu

W kalendarzu rośliny

  • Co tydzień oglądaj spody liści na przędziorki · maj–paź

Pelargonia Pelargonium spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz wysysa sok z liści; na ich wierzchu pojawiają się drobne, żółte, mozaikowe przebarwienia, a silnie uszkodzone liście żółkną i zasychają. Na pelargonii bluszczolistnej żerowanie zaczyna się od najmłodszych liści i bywa mylone z obrzękiem liści.

Jak wypatrywać

  • oględziny wierzchu liści; przy żółtych, mozaikowatych przebarwieniach spód liścia przez lupę 10× (jaja, formy ruchome) — przez cały sezon na balkonie

W kalendarzu rośliny

  • Żółta mozaika na liściach — sprawdź przez lupę, czy to przędziorek · cze–wrz

Pierwiosnek (prymulka) Primula spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Metodyka wymienia pierwiosnek z nazwy wśród żywicieli tego roztocza (tab. 5, obok bodziszka, jasnoty, tojeści i błonczatki oraz krzewów liściastych, np. tawuły japońskiej). Objawem jest mozaikowate przebarwianie górnej strony liści na żółto; przy silnym porażeniu liście zasychają i nie są w stanie się zregenerować. Ciało samic owalne, długości 0,3–0,8 mm, barwy żółtej z brązowymi plamami (w zależności od gatunku także zielonej, żółtej, pomarańczowej lub czerwonawej); osobniki dorosłe mają cztery pary sześcioczłonowych odnóży, larwy trzy pary. LODR nazywa przędziorki najczęstszym szkodnikiem prymulek i wskazuje, że ich pojawienie się może świadczyć o przesuszeniu rośliny.

Jak wypatrywać

  • oględziny dolnej strony liści przez lupę powiększającą co najmniej 6-krotnie; z góry widoczne mozaikowate żółte przebarwienia, przy silnym porażeniu delikatna pajęczynka — po suchym, gorącym okresie, od maja do września

W kalendarzu rośliny

  • Półcień i gleba, która nie wysycha — reszta jest łatwa · mar–cze — Pierwiosnek to bylina niskiej trudności, ale jedno da się przy niej zepsuć nieodwracalnie: posadzić w pełnym słońcu na suchej, piaszczystej ziemi. Wtedy latem rozeta przypieka się, przesycha i staje się gotowym stołem dla przędziorków — źródło wprost wiąże ich pojawienie się z przesuszeniem rośliny. Uwaga: źródła nie są tu zgodne. LODR pisze, że pierwiosnki najlepiej czują się „w miejscu delikatnie przysłoniętym od słońca”, ale wskazuje, że gatunki gruziński, kwiecisty, bezłodygowy i lekarski wolą miejsce słoneczne, a omączony i japoński wymagają terenów wilgotnych; PZD radzi wprost stanowisko słoneczne i glebę przepuszczalną. Bezpieczniej trzymać się wersji ostrożniejszej.
  • Po suchym, gorącym tygodniu obejrzyj spody liści — przędziorki

Pomidor (uprawa polowa) Solanum lycopersicum

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; przy suchej i upalnej pogodzie populacja rośnie lawinowo, liście szarzeją i zasychają.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści roślin z brzegu grządki — czerwiec–lipiec

W kalendarzu rośliny

  • Zajrzyj pod liście roślin z brzegu grządki — przędziorek · cze–lip

Porzeczka (czarna i kolorowa) Ribes nigrum, Ribes rubrum

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; liście szarzeją, brązowieją i przedwcześnie opadają.

Jak wypatrywać

  • przegląd spodu liści, zaczynając od najniżej położonych — przed kwitnieniem
  • jw. — po kwitnieniu do zbioru owoców
  • jw. — po zbiorze owoców

W kalendarzu rośliny

  • Sprawdzaj spody liści — przędziorek chmielowiec · kwi–wrz

Róża (uprawa gruntowa) Rosa spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; liście przebarwiają się, szarzeją i opadają. W sezonie rozwija 5–6 pokoleń.

Jak wypatrywać

  • oglądanie spodu liści przez lupę, po jednym liściu z dolnej części krzewu — od połowy maja, raz w tygodniu

W kalendarzu rośliny

  • Od połowy maja sprawdzaj spody liści — przędziorek · maj–wrz

Rutewka Thalictrum spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz, przy którym „Hasło Ogrodnicze” wymienia rutewkę żółtą (Thalictrum flavum) z nazwy, obok m.in. przegorzanu, dzwonka skupionego, szałwii omszonej, tawułek, jasnoty plamistej i pierwiosnków. Osobniki dorosłe przebywające latem na liściach mają 0,3–0,4 mm długości, są żółtozielone z dwiema ciemnymi plamami po bokach ciała; larwy są podobne, ale mają trzy pary odnóży zamiast czterech, a samice zimujące zmieniają barwę na ceglastoczerwoną. W wyniku żerowania na liściach tworzą się mozaikowate, żółte przebarwienia, a niekiedy liście zasychają od brzegu. Metodyka wymienia przędziorka chmielowca wśród szkodników wielożernych bylin (tab. 5).

Jak wypatrywać

  • oględziny obu stron liści przez lupę powiększającą co najmniej sześciokrotnie (metodyka: nicienie pasożytnicze i roztocze wykrywa się lupą co najmniej 6-krotną); szukaj jasnego nakrapiania na wierzchu blaszki i delikatnej pajęczynki od spodu — czerwiec – połowa sierpnia, przed pojawem samic zimujących

W kalendarzu rośliny

  • W upalne, suche lato sprawdzaj liście na mozaikowate przebarwienia · cze–sie

Seler korzeniowy Apium graveolens var. rapaceum

termin z sumy temperatur

Szkody. Wszystkie ruchliwe stadia wysysają zawartość komórek od spodu liści; na wierzchu blaszki pojawiają się drobne jasne punkty, najpierw wzdłuż nerwów, potem na całej powierzchni. W upał i suszę przędziorki okrywają liście pajęczyną, a silnie uszkodzone liście żółkną i zasychają.

Jak wypatrywać

  • przegląd 50 losowych roślin; liście z jasnymi punktami oglądane od spodu przez lupę — przez cały sezon, co najmniej raz w tygodniu; szczególnie w suchą i gorącą pogodę

W kalendarzu rośliny

  • W upał zajrzyj pod liście — przędziorek · cze–sie

Tawuła Spiraea spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; na górnej stronie liści pojawiają się żółte, mozaikowate przebarwienia, przy dużym nasileniu liście szarzeją i opadają. Metodyka wymienia tawułę japońską wśród krzewów liściastych szczególnie przez niego zasiedlanych. Ciało samicy owalne, długości 0,3–0,8 mm, barwy żółtej z brązowymi plamami.

Jak wypatrywać

  • wybrać co najmniej 20 roślin z objawami w postaci żółtych, mozaikowatych przebarwień na górnej stronie liści, a następnie przy pomocy lupy powiększającej 10-krotnie sprawdzić, czy nie ma jaj lub form ruchomych przędziorka — przez cały sezon wegetacyjny

W kalendarzu rośliny

  • Żółte mozaikowate plamy na liściach — sprawdź spód przez lupę · maj–wrz
  • Długa sucha i upalna pogoda — zmyj przędziorki wodą
  • Jeśli zmywanie nie wystarcza — oprysk środkiem kontaktowym

Tojeść Lysimachia spp.

termin z sumy temperatur

Szkody. Roztocz wysysający sok z liści; na wierzchu liści drobne, mozaikowe, żółte przebarwienia. Samice owalne, 0,3–0,8 mm, zwykle żółtawe z brązowymi plamami; dorosłe mają 4 pary odnóży. Silnie uszkodzone liście nie regenerują się.

Jak wypatrywać

  • oględziny spodu liści przez lupę o powiększeniu co najmniej 6× — w pełni wzrostu, od lata

W kalendarzu rośliny

  • Przed zakupem obejrzyj spody liści i nasady pędów — Przędziorki i mszyce najłatwiej przywieźć do ogrodu razem z sadzonką w doniczce — a na tojeści rozesłanej źródło wymienia bawełnicę siedzącą właśnie przy nasadzie pędów.
  • Żółta mozaika na liściach — sprawdź przez lupę, czy to przędziorek

Truskawka Fragaria × ananassa

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa soki ze spodu liści; liście szarzeją, brązowieją i zasychają. Sprzyja mu upalna, sucha pogoda.

Jak wypatrywać

  • ok. 50 wyrośniętych liści, po jednym z rośliny, oglądanych od spodu — przed kwitnieniem
  • jw. — po pełni kwitnienia
  • jw. — po zbiorze owoców

W kalendarzu rośliny

  • Sprawdź spody liści — przędziorek chmielowiec · kwi–sie

Winorośl Vitis vinifera

termin z sumy temperatur

Szkody. Wysysa zawartość komórek ze spodu liści. Na wierzchu liścia powstają najpierw małe, potem zlewające się żółte plamy, brzegi silnie uszkodzonych liści zawijają się do góry, liście brązowieją i zasychają. Na spodzie widać delikatną pajęczynę. Skutek to mniejszy plon, mniej cukru w owocach i większa wrażliwość krzewów na mróz.

Jak wypatrywać

  • oglądanie spodu liści przez lupę, najlepiej z różnych partii krzewu; szuka się ruchomych stadiów i pajęczyny — od wczesnej wiosny do zbioru, ze szczytem w ciepłe i suche lata

W kalendarzu rośliny

  • Sprawdzaj spody liści — przędziorek i szpeciele · maj–paź

Zobacz też

Opisy pochodzą z kalendarzy roślin wypisanych z metodyk ochrony roślin i poradników sygnalizatora; ich wydawców wymienia wykaz źródeł. Więcej haseł: choroby · szkodniki · rośliny.